Wersja tekstowa dokumentu. Zachowano treść i numerację oryginału. Dokument źródłowy jest dostępny na stronie, z której otwarto ten odnośnik.
RAPORT
M O R Ą G
2 0 2 5
„Od przedszkola do seniora
– kultura łączy, to nie zmora!”
Diagnoza potencjału kulturotwórczego mieszkańców Morąga
DOM KULTURY +
MORĄSKI DOM KULTURY
MORĄSKI
DOM
KULTURY
GMINA
MORĄG
Spis treści
Cel badania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3
Metodologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
Warsztaty szkoleniowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6
Ankieta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9
Spotkanie z młodzieżą . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19
Spotkanie z lokalnymi liderami . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24
Spotkanie z seniorami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36
Kawiarnia w MDK . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
Tablice do zbierania opinii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47
Konkurs plastyczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51
Koncert HIP-HOP . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 53
Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 55
Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58
Cel badania
Celem badania była identyfikacja zasobów i potencjałów sprzyjających
rozwojowi życia kulturalnego i uczestnictwa w kulturze w mieście i gminie
Morąg oraz oddolnym inicjatywom mieszkańców w społecznościach
lokalnych.
Metodologia
Ze względu na to, że celem badania była identyfikacja zasobów
i potencjałów metodologię oparto na podejściu doceniającym, które
wychodzi z założenia, że organizacje i społeczności lokalne funkcjonują
lepiej, jeśli poświęcą energię na poszukiwanie pozytywnych aspektów
swojej działalności. Innymi słowy, w trakcie spotkań ze społecznościami
lokalnymi nie pytano, „Co jest nie tak?”, „Jakie macie problemy?”, ale „Co
wam się podoba?”, „Z czego jesteście dumni?”, „Czym chcielibyście się
pochwalić?”. Praca tą metodą opiera się na zachęcaniu ludzi do dzielenia
się ich własnymi, pozytywnymi doświadczeniami z danego obszaru (np.
opisywania miejsc, ludzi, rzeczy, wydarzeń, zjawisk, które są dla niech
ważne/ podobają im się w ich miejscu zamieszkania). Uczestnicy procesu
w tym podejściu dostrzegają potencjał drzemiący w nich samych, swoich
społecznościach czy infrastrukturze, co sprawia, że często opracowują
wspólnie propozycje kolejnych przedsięwzięć i podejmują działania
mające na celu wprowadzenie ich w życie.
Narzędzia, z których korzystano podczas badania:
– ankieta online (w oparciu o narzędzia Google) i w tradycyjnej formie
– spotkania w formie zbliżonej do wywiady grupowego (z młodzieżą,
z grupą seniorów i z lokalnymi liderami)
– tablice do zbierania opinii – w Morąskim Domu Kultury rozmieszczono
wyposażone w karty post-it oraz markery tablice poświęcone trzem
tematom:
„W kulturze interesuje mnie …”,
„W jakie działania MDK mógłbym/mogłabym się włączyć?”,
„Chcesz coś zmienić? Masz pomysł? Pomożemy Ci go zrealizować”.
– kawiarnia – podczas imprezy plenerowej uczestnicy w zamian za kawę
i ciastko odpowiadali pisemnie na pytania:
„Jak spędza Pan/Pani wolny czas?”
„Z czego w mieście i gminie jest Pan/Pani dumna?”
„Jakich zna Pan/Pani utalentowanych ludzi z miasta i gminy Morąg?”
Warsztaty szkoleniowe
W ramach programu Dom Kultury+ Inicjatywy Lokalne, realizowanego
przez Narodowe Centrum Kultury, w Morąskim Domu Kultury odbyły
się warsztaty prowadzone przez Lidię Miłosz – animatorkę
Narodowego Centrum Kultury. Spotkanie zostało zorganizowane w
kontekście projektu „Od przedszkola do seniora – kultura łączy, to nie
zmora!” i poświęcone było zespołowej pracy instytucji kultury.
Uczestnicy przyglądali się swoim zasobom, motywacjom oraz
pełnionym (lub aspiracyjnym) rolom w procesie współtworzenia
lokalnej kultury. Warsztaty, prowadzone w atmosferze otwartości i
zaufania, umożliwiły zespołowi refleksję nad potencjałem instytucji jako
przestrzeni dla ludzi, relacji i wspólnoty. Obecność Naczelnika
Wydziału Oświaty i Kultury w Morągu, Pana Marka Siudaka, podkreśliła
wagę procesu i zaangażowanie lokalnych władz. Udział Morąga w
tegorocznej edycji programu, do którego zakwalifikowano jedynie 50
miejscowości w Polsce, stanowi nie tylko wyróżnienie, lecz także
szansę na realne wzmocnienie roli domu kultury jako centrum życia
społecznego.
Ankieta
Badanie ankietowe przeprowadzono w formie online oraz tradycyjnej
w maju i czerwcu 2025 roku. Wzięło w nim udział 417 respondentów,
z czego 64,5% stanowiły kobiety. 61,4% stanowili mieszkańcy Morąga,
pozostali to reprezentanci wsi gminy Morąg. Badana grupa była
zróżnicowana wiekowo, rozkład wiekowy przedstawia poniższy
wykres.
WIEK (417 odpowiedzi)
Na
pytanie
„Jak
często
bierze
Pani/Pan
udział
w
zajęciach/wydarzeniach organizowanych przez Morąski Dom Kultury?”
udzielono następujących odpowiedzi:
1.Jak często bierze Pan/Pani udział w zajęciach/wydarzeniach organizowanych przez Morąski
Dom Kultury (417 odpowiedzi)
Jako najczęstsze powody nieuczestniczenia w wydarzeniach
i zajęciach organizowanych przez MDK w Morągu wymieniono:
Brak czasu – 50,3%.
Brak chęci – 37,2%.
Nie mam informacji na temat tego, co organizuje MDK – 33,2%.
Oferta nie odpowiada moim zainteresowaniom – 26,5%.
Wolę sam/-a sobie organizować czas – 25,1%.
Trudności z dojazdem – 11%.
Nie mam z kim zostawić dzieci – 4,5%.
Zbyt duże koszty – 4,3%.
Sytuacja zdrowotna – 2,4%.
Oferta nie jest wystarczająco dostosowana do potrzeb osób
niepełnosprawnych -1,6%.
O wydarzeniach kulturalnych organizowanych przez MDK respondenci
najczęściej dowiadują się z:
Internetu – 61,9%,
Od znajomych – 35%,
W szkole – 27,6%,
Od rodziny – 20,9%,
Afisza, plakatu – 13,7%
Od dzieci – 4,1%
Gazet – 2,4%.
Kolejne pytanie dotyczyło sposobów spędzania czasu wolnego.
Respondenci mogli wybrać maksymalnie trzy odpowiedzi.
Na spotkaniach ze znajomymi – 51,8%
Uprawiam sport – 40,3%
Poświęcam się swojemu hobby – 29%
Gram w gry komputerowe – 25,4%
Chodzę na zakupy – 21,8%
Czytam książki – 20,4%
Oglądam telewizję – 18,7%
Przeglądam strony w Internecie – 13,2%
Korzystam z serwisów społecznościowych – 11,3%
Jeżdżę na wycieczki – 10,3%
Chodzę do kina – 6,5%
Gram na instrumencie – 5,3%
Wychodzę do klubów, pubów – 1,9%
Uczestniczę w zajęciach/wydarzeniach MDK – 1,7%
W rubryce „inne” udzielono pojedynczych odpowiedzi: uczę się,
spędzam czas z dziećmi i rodziną, siedzę na telefonie, koncerty
i festiwale, muzyka, oglądam filmy na platformach streamingowych,
łowienie ryb.
Następne pytanie w ankiecie dotyczyło zainteresowań respondentów.
Tu również mieli do dyspozycji trzy odpowiedzi oraz rubrykę “inne”.
Muzyka – 58%
Sport – 40,5%
Internet – 35,3%
Film – 24,7%
Taniec – 22,1%
Plastyka, rękodzieło – 19,4%
Telewizja – 15,8%
Literatura – 11,5%
Fotografia – 11%
Nauka – 8,2%
Teatr – 7,4%
Wskazania w rubryce inne to: gry, warcaby, programowanie,
harcerstwo, gastronomia, grzybiarstwo, rybactwo, anime, motoryzacja,
gimnastyka, chearleading.
Kolejne pytanie poświęcone było umiejętnościom posiadanym przez
respondentów w różnych dziedzinach, przede wszystkim związanym
z szeroko pojętą kulturą. Wyniki kształtują się następująco:
Sport – 44,5%
Rysunek, malarstwo, plastyka – 29%
Taniec – 28,7%
Śpiew – 22,6%
Rękodzieło – 20,4%
Fotografia – 17%
Informatyka – 13,6%
Gra na instrumentach – 12,9%
Aktorstwo – 12,2%
Kręcenie i montaż filmów – 10,7%
Literatura – 10%
Tworzenie graffiti i murali – 5,4%
Umiejętności cyrkowe i kuglarskie – 4,9%
W rubryce „inne” respondenci wymienili: elektronika, znam się na starej
biżuterii, nauki ścisłe, kucharstwo, języki obce, psychologia, taniec na
szarfie, gimnastyka artystyczna.
W kolejnym pytaniu respondenci mieli wyrazić opinię na temat
wydarzeń, w których najchętniej wzięliby udział. Mieli do dyspozycji po
trzy odpowiedzi.
Koncerty – 60,7%
Festyny – 33,6%
Spotkania z ciekawymi ludźmi – 27,1%
Warsztaty/zajęcia (np. plastyczne, taneczne, rzeźby itp.) – 25,4%
Występy kabaretów – 22,1%
Pokazy filmów – 20,1%
Spektakle teatralne – 13,4%
Wystawy – 10,1%
Imprezy kultywujące tradycję – 7,2%
Wieczorki poetyckie – 3,6%
Odpowiedzi w rubryce “inne” to: dożynki, warsztaty cukiernicze,
festiwale.
Na pytanie o to, kiedy respondenci mają najwięcej wolnego czasu,
najczęściej udzielone odpowiedzi to „tylko w weekendy” – 32,6%, „po
południu” i „wieczorem” – po 26,1%.
Kiedy ma Pani/Pan najwięcej wolnego czasu?
(417 odpowiedzi)
Ostatnie trzy pytania to pytania otwarte. Pierwsze z nich brzmiało:
„W jakie działania MDK skłonna/y był(a)by Pani/Pan się aktywnie
włączyć, uwzględniając swoje umiejętności i zainteresowania ?”
Podsumowanie:
20% respondentów wyraziło chęć uczestniczenia w koncertach, w
kabaretach, 27% w wydarzeniach artystycznych (spektakle teatralne,
wystawy, wieczorki poetyckie) oraz 25% w warsztatach plastycznych,
teatralnych i muzycznych. Wskazano na zainteresowanie malarstwem,
rysowaniem, tańcem, rękodziełem oraz organizowaniem wystaw.
Dużym zainteresowaniem cieszą się zajęcia sportowe 30%
respondentów, w tym piłka nożna, siatkówka, a także sportowe
wydarzenia i turnieje. Mieszkańcy wyrazili chęć uczestniczenia w
różnych formach aktywności fizycznej.
Respondenci wskazali na potrzebę organizacji warsztatów
edukacyjnych (15%), w tym dotyczących informatyki, psychologii,
gotowania, czy rękodzieła. Zainteresowanie wzbudzają także kursy
artystyczne i kulinarne (10%).
Morążanie wyrazili chęć angażowania się w działania związane z
wolontariatem jak również chęć uczestnictwa w festynach oraz
wydarzeniach kulturalnych, koncertach oraz zajęciach muzycznych
(np. gra na instrumentach) co pokazuje jak dużą rolę w ich
zainteresowaniach odgrywa muzyka.
W ankietach respondenci wskazali na różnorodne hobby, takie jak
kulinaria, motoryzacja, czy zajęcia związane z technologią (np.
programowanie).
Podsumowując, mieszkańcy Morąga i gminy Morąg wyrażają duże
zainteresowanie różnorodnymi formami aktywności kulturalnej,
artystycznej i sportowej.
Następne pytanie brzmiało: „Które miejsca na terenie miasta i gminy
mogłyby być wykorzystane na działania/wydarzenia kulturalne?”
Podsumowanie:
Najczęściej wymienianym miejscem do organizacji koncertów i innych
imprez na świeżym powietrzu jest park miejski (32% respondentów)
oraz inne parki w okolicy (6,8% respondentów), takie jak park na
Zatorzu, skatepark. Mieszkańcy dostrzegają w nich potencjał do
organizacji wydarzeń kulturalnych oraz rekreacyjnych.
Morąski Dom Kultury (8,5% respondentów) oraz biblioteka (4%
respondentów) są często wskazywane jako miejsca, które mogą
służyć jako centra wydarzeń kulturalnych, koncertów i warsztatów.
Według 6,8% respondentów plaże nad jeziorem Skiertąg są
postrzegane jako atrakcyjne lokalizacje dla wydarzeń kulturalnych, co
podkreśla znaczenie naturalnych zasobów regionu.
Historyczne miejsca, takie jak ratusz oraz starówka, są często
wskazywane przez 6,8% respondentów jako potencjalne lokalizacje
do organizacji różnych wydarzeń kulturalnych oraz kiermaszy.
Oprócz wymienionych wyżej miejsc, mieszkańcy wskazują również na
boiska, szkoły, świetlice wiejskie oraz stadiony jako miejsca, które
mogą być wykorzystane do organizacji wydarzeń kulturalnych.
Podsumowując, mieszkańcy Morąga i gminy Morąg mają wiele
pomysłów na miejsce organizacji wydarzeń kulturalnych, a ich
propozycje wskazują na różnorodność i bogactwo lokalnych zasobów,
które można by wykorzystać do wspierania kultury i społeczności
lokalnej.
Ostatnie pytanie dotyczyło atutów miasta i gminy otrzymując
brzmienie: „Co się Panu/Pani podoba w mieście i gminie Morąg?”
Podsumowanie:
16% respondentów chwali sobie tereny zielone, parki, jeziora oraz
bliskość natury. Mieszkańcy doceniają możliwość spędzania czasu na
świeżym powietrzu i korzystania z uroków przyrody. Respondenci
zauważają, że miasto jest czyste i zadbane, co wpływa na ich komfort
życia oraz postrzeganie Morąga jako przyjemnego miejsca do
mieszkania.
Mieszkańcy cenią sobie dostępność kina, Morąskiego Domu Kultury
oraz biblioteki, które oferują różnorodne wydarzenia i atrakcje
kulturalne (11% respondentów). Zabytki, takie jak ratusz, Pałac Dohnów
oraz inne historyczne miejsca są często wymieniane jako istotny
element tożsamości miasta (8% respondentów). Skatepark, boiska,
basen oraz miejsca do zabawy dla dzieci są postrzegane jako ważne
atuty, które sprzyjają aktywnemu wypoczynkowi (14%). Ok. 6%
respondentów docenia organizację festynów oraz wydarzeń
kulturalnych, które integrują społeczność i oferują rozrywkę.
Spośród respondentów 7% zwróciło uwagę na to, że spokój, cisza oraz
przyjazna atmosfera małego miasta są istotnymi atutami, które
wpływają na ich komfort życia, natomiast 4,5% respondentów zwraca
uwagę na różnorodność sklepów oraz restauracji, które są łatwo
dostępne i zachęcają do korzystania z lokalnych usług.
Podsumowując, mieszkańcy Morąga i gminy Morąg mają wiele
pozytywnych odczuć dotyczących swojego miasta, podkreślając
zarówno jego naturalne walory, jak i infrastrukturę kulturalną oraz
rekreacyjną. Cenią sobie czystość, historię oraz lokalne wydarzenia,
które tworzą przyjazną i zintegrowaną społeczność.
Spotkanie z młodzieżą
Podczas analizy rozmowy można zauważyć kilka kluczowych tematów,
które są istotne w kontekście życia młodzieży oraz ich potrzeb
społecznych i kulturalnych. Oto bardziej szczegółowe omówienie tych
kwestii:
Aktywności w wolnym czasie – Młodzież wskazuje na różnorodność
sposobów spędzania wolnych chwil. Od spotkań z przyjaciółmi, przez
wspólne wyjścia do miejsc publicznych, takich jak kawiarnie,
restauracje czy lodowisko, po korzystanie z mediów, takich jak książki,
filmy i seriale. To pokazuje, że młodzi ludzie poszukują zarówno
aktywności towarzyskich, jak i możliwości relaksu.
Zainteresowanie wolontariatem – Wzmianki o charytatywnych
koncertach i organizacji wydarzeń wskazują na rosnącą świadomość
społeczną wśród młodzieży. To pozytywny sygnał, że młodzi ludzie są
gotowi angażować się w działania, które mają na celu pomoc innym,
a także wspieranie lokalnych inicjatyw.
Przestrzeń do spotkań – Wiele osób podkreśla potrzebę większych
i bardziej przystosowanych przestrzeni, gdzie mogliby się spotykać ze
znajomymi, zwłaszcza w zimie, kiedy warunki na świeżym powietrzu są
mniej sprzyjające. Istnieje pragnienie stworzenia miejsc przyjaznych
dla młodzieży, które oferowałyby nie tylko komfort, ale również różne
formy rozrywki.
Zaangażowanie w zarządzanie przestrzenią – Młodzi ludzie wyrażają
chęć do współzarządzania nowymi miejscami, ale jednocześnie
podkreślają, że ważne jest, aby ich wkład był doceniany. To wymaga
otwartości ze strony dorosłych i instytucji na współpracę oraz edukację
w zakresie odpowiedzialności za wspólne przestrzenie.
Rozwój pasji i talentów – Wspomniane zainteresowania, takie jak
taniec, muzyka, sport czy sztuka, pokazują, że młodzież ma wiele
talentów, które chciałaby rozwijać. Zauważają jednak ograniczenia w
dostępnych możliwościach, co może wpływać na ich motywację oraz
zaangażowanie.
Potrzeba wydarzeń kulturalnych – Istnieje wyraźna potrzeba
uczestnictwa w różnorodnych wydarzeniach kulturalnych, takich jak
koncerty czy warsztaty artystyczne. Młodzież chce mieć możliwość
aktywnego uczestnictwa w życiu kulturalnym swojej społeczności.
Podsumowując, rozmowa ukazuje wiele aspektów życia młodzieży, ich
potrzeb i oczekiwań. Wskazuje na potrzebę stworzenia bardziej
przyjaznych przestrzeni do spotkań oraz na chęć współpracy z
instytucjami kultury w celu organizacji wydarzeń i aktywności, które
będą odpowiadały ich zainteresowaniom i potrzebom. Te wnioski
mogą być cennym źródłem informacji dla lokalnych organizacji oraz
instytucji, które chcą lepiej zrozumieć i zaspokoić potrzeby młodzieży.
Spędzamy czas ze znajomymi. Idziemy nad jezioro i spędzamy czas na molo.
Chyba, że jest zima, to w pomieszczeniach, jak w domu, czy jakimś miejscu,
jak jakaś kawiarnia, czy restauracja.
Oglądamy filmy, częściej seriale, ale książki też czytamy, takie
młodzieżowe, takie dla nas.
Niektórzy mają swoje pasje głębsze, czy gra na instrumentach, czy pływanie,
to raczej rozwijamy swoje umiejętności, pasje. Raczej w domu.
Są różne koncerty charytatywne. Też niektórzy z nas biorą udział w
organizacji, udziale w tych koncertach. W innych spotkaniach. Raz pomagam,
a raz po prostu jestem publicznością.
Niektórzy angażują się w wolontariat.
Jeździmy na mistrzostwa Polski, byłyśmy też na mistrzostwach Europy w
Macedonii. Byliśmy na mistrzostwach świata. Tańczymy hip-hop.
Niektórzy do kina chodzą
Na przykład jak jest zima, to można by po prostu sobie posiedzieć tutaj (w
MDK). Tak tylko spotkać. Jak jakaś większa grupa znajomych jest, z dziesięć
osób, to ciężko jest po prostu się w swoim domu pomieścić i przydałyby się
takie miejsca do spędzania razem czasu. Fajnie byłoby, żeby były jakieś
pufy, jakieś stoliki, czy nawet automaty z jedzeniem, z piciem.
W bibliotece jest fajnie, bo są ładowarki udostępnione do każdego typu. Jak
się komuś telefon rozładuje to może podejść.
Spotkania z raperami albo popowymi muzykami, którzy są raczej na topie,
bardzo dużo osób ich słucha byłyby ciekawe. Z youtuberami. Autorami
książek dla młodzieży.
Właśnie na zimę to jest bardzo słabo z tym, żeby się gdzieś spotkać Żeby
było jakieś takie większe miejsce Na jakiejś większej, otwartej przestrzeni
Gdzie takie stanowiska różne na parę osób by były I żeby parę grup zmieściło
się. No właśnie największy problem to jest, że nie mamy żadnych miejsc na
zimę, gdzie można sobie posiedzieć w ciepłym miejscu, porozmawiać Tak,
żeby taką komfortową przestrzeń tworzyło to, żeby jakaś muzyka grała.
Żeby to jednak stwarzało bardziej przytulną atmosferę do takiego bardziej
przyjemnego siedzenia w takim miejscu.
Właśnie też by się przydało jakieś miejsce, jakieś rozrywki, karaoke jakieś,
escape room.
My nawet wzięlibyśmy odpowiedzialność za to miejsce, żeby nie niszczyć, nie
rysować.
Część by się włączyła w urządzanie tego miejsca.
Myślę, że chodzi o to, że jak my byśmy się zaangażowali, to mielibyśmy
poczucie takie, że jednak nie wszyscy, którzy by z tego korzystali I te inne
osoby, żeby o coś dbać, to trzeba jednak coś włożyć.
W lecie jakieś leżaczki nad jeziorem, żeby się zrelaksować. Żeby były jakieś
koncerty plenerowe, nawet takie amatorskie zespoły. Warsztaty z jakichś
takich manualnych rzeczy Jakieś malowanie na świeżym powietrzu, jakieś
garncarstwo.
Spotkanie
z lokalnymi liderami
W rozmowie uczestnicy podzielili się swoimi doświadczeniami oraz
osiągnięciami, co pozwoliło na zarysowanie szerszego obrazu
działalności kulturalnej i społecznej w regionie. Oto kilka kluczowych
kwestii, które się wyróżniają:
Współpraca między organizacjami – Wielu uczestników podkreśliło
znaczenie współpracy z lokalnymi instytucjami, takimi jak dom kultury,
biblioteka, szkoły czy stowarzyszenia. Taka współpraca umożliwia
organizowanie większych i bardziej zróżnicowanych wydarzeń, które
angażują szersze grono mieszkańców.
Różnorodność działań – Organizacje prezentowały szeroki zakres
działań – od warsztatów i imprez kulturalnych, przez działania na rzecz
dzieci i seniorów, po projekty edukacyjne. Dzięki temu, każda grupa
społeczna może znaleźć coś dla siebie.
Integracja społeczna – Wiele z przedstawionych inicjatyw skupia się na
integracji różnych grup społecznych, takich jak dzieci, seniorzy czy
osoby z niepełnosprawnościami. Organizowanie wspólnych wydarzeń
sprzyja budowaniu relacji i poczucia wspólnoty w lokalnej
społeczności.
Potrzeba angażowania młodzieży – W trakcie rozmowy wielokrotnie
pojawiały się głosy o konieczności większego zaangażowania
młodzieży w życie kulturalne. Uczestnicy zauważyli, że młodzi ludzie
często nie mają wystarczających możliwości, aby aktywnie uczestniczyć
w organizowanych wydarzeniach, co może prowadzić do ich
marginalizacji.
Tworzenie przestrzeni dla młodzieży – Istnieje potrzeba stworzenia
miejsc, w których młodzież mogłaby się spotykać, rozwijać swoje pasje i
zainteresowania. Sugerowano, aby organizować warsztaty muzyczne,
artystyczne czy techniczne, które mogłyby przyciągnąć młodych ludzi.
Pomysły i projekty – W trakcie rozmowy pojawiły się propozycje
dotyczące organizacji przeglądów talentów, koncertów czy warsztatów,
które mogłyby mobilizować młodzież do aktywności. Istotne jest także
poszukiwanie liderów, którzy potrafią zainspirować młodych ludzi do
działania.
Podsumowując, rozmowa wykazała, że lokalne organizacje są
zaangażowane w różnorodne działania na rzecz społeczności, jednak
istnieje wiele możliwości do rozwoju, zwłaszcza w zakresie
angażowania młodzieży. Wspólna praca i wymiana doświadczeń
pomiędzy różnymi instytucjami mogą przyczynić się do tworzenia
bardziej zróżnicowanej oferty kulturalnej oraz społecznej, która
odpowiada na potrzeby mieszkańców.
Ja reprezentuję Koło Gospodyń Wiejskich Brameczki oraz sołectwo Bramka
jako sołtys. Nasza działalność na rzecz mieszkańców całej gminy to przede
wszystkim kultywowanie takiej imprezy corocznej. Robimy co roku imprezę,
gdzie gromadzimy. bardzo dużą liczbę ludzi. Organizujemy na niej
warsztaty dla dzieci, organizujemy dla dorosłych też różne takie
integracyjne zabawy. Nasze działania polegają też na tym, że robimy
warsztaty na naszej świetlicy wiejskiej dla dzieci, pozyskujemy środki z
różnych programów, czy to z banków, czy z fundacji. Co my jeszcze robimy?
Gromadzimy też seniorów, opiekujemy się nimi, robimy dla nich też takie
właśnie posiadanki, nie mówię, że często, ale no raz-dwa razy w roku. Tak o
tych seniorów też naszych staramy się dbać. Ale też przyjeżdżamy do
Morąga na dożynki, Dni Morąga, czy organizowane jakieś pikniki, kiermasze
wielkanocne i bożonarodzeniowe z potrawami regionalnymi i staramy się
też pokazywać ten nasz region. Można smacznie u nas zjeść i wspólnie
porozmawiać.
My jesteśmy Stowarzyszeniem Nie-zwykłe Dzieci. Zrzeszamy rodziców dzieci
ze spektrum autyzmu. Działamy na terenie miasta 10 lat. Prowadzimy duże
akcje, ostatnie trzy akcje były pod tytułem Razem z leśnym crossem, i pod
tytułem Akcja rehabilitacja. Teraz robimy te jeszcze większe wydarzenie
Wszyscy dla niezwykłych. Współpracujemy ze wszystkimi, z kim można:
KGW, przedsiębiorcami, z biblioteką, urzędem miejskim, ze wszystkimi.
Jest to piknik połączony z biegiem charytatywnym. Celem akcji jest
zbieranie funduszy na rehabilitację i wsparcie dzieci w spektrum. Ponadto
mamy różnego rodzaju imprezy, wspólne wyjazdy. Dla tych dzieci
pozyskujemy pieniądze z projektów, dotyczących ostatnio głównie
spędzania wolnego czasu. W związku z tym, że nasze dzieci są aspołeczne,
to integrujemy je. Tak więc staramy się też integrować całe rodziny. To nie
jest tylko tak, że jedzie mama z dzieckiem ze spektrum, ale wciągamy to
całe rodziny. Czy też jakichś naszych przyjaciół tak, żeby te dzieci miały jak
największy kontakt ze wszystkimi. Bo trening umiejętności społecznej przy
dzieciach z autyzmem jest naprawdę bardzo ważne.
W bibliotece oczywiście przede wszystkim wypożyczamy książki, ale
odbywają się również wykłady, spotkania, warsztaty, organizujemy wakacje
dla dzieci i również ogłaszamy konkursy na inicjatywy oddolne. Chcieliśmy
ostatnio młodzież przyciągać i tymi inicjatywami oddolnymi, ale również
nowym działem dla młodzieży Nastka i Pracownią Orange, gdzie mają
mnóstwo po prostu takich atrakcji w postaci warsztatów z nowych
technologii. Ale również spotykają się tam towarzysko. Mamy tutaj (…)
przede wszystkim Uniwersytet Trzeciego Wieku, czyli wspieramy seniorów.
Dla nich też piszemy projekty. Ostatnio był taki projekt Generacja 6 0
poświęcamy w całości dla seniorów. W różnych aspektach, bo też warsztaty
komputerowe, które tutaj koleżanka wprowadziła, warsztaty pamięci,
oczywiście mnóstwo różnych spotkań z bardzo sławnymi osobowościami,
również z filmowcami, redaktorami, z językoznawcami i pisarzami.
W Szkole im. Rotmistrza Witolda Pileckiego, jak sama nazwa wskazuje,
energię, czas i różne inicjatywy poświęcamy patriotyzmowi tak związanemu
z postacią naszego rotmistrza.(…) Uważam, że wydarzeniem naprawdę
dużym było nadanie imienia. Co prawda to już 14 lat temu, ale to nadanie
było tak bardzo szeroką uroczystością na poziomie różnym, i tym
patriotycznym i lokalnym, znaczy lokalnym w sensie zaangażowania
społeczności, bo byli goście z całej Polski. Kolejnym (…) było nasze
pięciolecie, a jednocześnie piąty zjazd szkół rotmistrza, bo mamy przywilej
uczestniczyć jako szkoła w takich zjazdach. Teraz właśnie wróciłem z
dziesiątego zjazdu szkół rotmistrza. Spotykamy się praktycznie co roku po
to, żeby sobie rozmawiać, planować, cieszyć się ze sobą, integrować i i uczyć
się właśnie, jak fajnie można organizować sobie życie. I to była duża
uroczystość.
Bardzo duża, przyjechały do nas 33 szkoły na prawie 3 doby. Tu przy
współudziale i pomocy właśnie wielu i Domu Kultury, i biblioteki, i innych
oczywiście, bo sami tego byśmy nie zrobili. Były dzieci rotmistrza, które do
dzisiaj żyją, czyli syn i córka, nota bene dziewięćdziesięciotrzy i
dziewięćdziesięcioczteroletni ludzie. I teraz tak to było mega fajne. Przy
okazji takich uroczystości staramy się też coś zrobić i to były różnego
rodzaju spotkania, wystawy, koncerty. Niedawno też tutaj, przy dużym
współudziale domu kultury, zrobiliśmy przedstawienie teatru
amatorskiego Druga zwrotka z Ostrowi Mazowieckiej, który to tutaj
pokazał nam wszystkim musical na temat właśnie akurat naszego
rotmistrza. I co się tutaj jakby odbyło w ciągu 2 dni, wyliczyłem sobie około
1200 dzieci i młodzieży. Mogą to zobaczyć plus właśnie Morąg. Po południu
też, czyli jakby nie zamykamy się tylko w szkole, tylko wychodzimy.
Jestem od stycznia bieżącego roku przewodniczącą koła emerytów. Do tej
pory oczywiście należałam do Związku emerytów, tylko nie popełniłam
żadnej funkcji, więc ja od momentu bycia mogę powiedzieć, co ja
realizowałam na czym moja współpraca polega z innymi. Jestem również
słuchaczką Uniwersytetu Trzeciego Wieku i myślę, że zaczęłyśmy tutaj z
panią prezes Marią Roman też dobrze współpracować, bo byliśmy
zaproszeni na spartakiadę seniorów. Stworzyłam grupę, wzięliśmy w niej
udział, zdobyliśmy pierwsze miejsce otrzymując statuetkę i dyplom. Nie
chcemy kolidować z sobą, bo my układamy sobie jakiś Plan działania i z
Uniwersytetem staramy się porozumiewać, kiedy u nas będzie taka, czy
inna impreza, taki czy inny wyjazd, żeby właśnie, bo są ludzie, którzy
należą i do jednego stowarzyszenia, i do drugiego związku, żeby mieli
możliwość korzystania. Poza tym współpracujemy również z Polskim
Związkiem Niewidomych. Jako że pani prezes tego związku jest również
naszym członkiem, więc jeśli są organizowane jakieś wyjazdy, czy to
kulturalne typu wyjazdu teatrów, wyjazd do operetki też bierzemy w nich
udział. W tym tygodniu właśnie poprzednim odbywaliśmy turnus, może nie
był on w pełni rehabilitacyjny, ale taki właśnie relaksacyjny nad morzem.
Spotkaliśmy się tam również z grupą Uniwersytetu Trzeciego Wieku. (…)
Także wszystko jest na zasadzie takiej myślę, że wcale niezłej współpracy,
poza tym bardzo fajnie, że jest taka jednostka jak dom kultury. My mamy
gdzie się podziać, bowiem dom kultury udostępnia nam pomieszczenie
nawet gospodarcze, takie typu, żeby były szklaneczki, żeby był czajnik,
żebyśmy mogli sobie spotkać się jako seniorzy przy kawce, herbatce w
sobotę. Według ściśle ułożonego harmonogramu, który zawsze przekazujemy
do Domu Kultury, żeby też nie kolidować z innymi imprezami. Poza tym z
dużej sali, gdzie mogłaby się jakaś taka większa impreza kulturalna odbyć
też mamy prawo korzystania. Bardzo fajne tutaj jest podejście pana
dyrektora, który zawsze emerytów rozumie.
Ja reprezentuję Uniwersytet Trzeciego Wieku w Morągu. My prowadzimy
zajęcia edukacyjno-prozdrowotne. Prowadzimy zajęcia nauki języków
obcych, prowadzimy zajęcia literackie, historyczne, mamy 2 grupy malarskie,
3 grupy taneczne. Prowadzimy też galerię w ratuszu. Mamy język niemiecki,
język angielski, mamy zajęcia historyczne. Zajęcia prozdrowotne to basen,
pilates, gimnastyka na krzesłach. Organizujemy także tak, jak tu koleżanka
mówiła, spartakiadę sportową dla emerytów, dla naszych słuchaczy,
zapraszamy gości z Pasłęka, z Ornety, z Dobrego Miasta mieliśmy też gości.
Zapraszamy ich, żeby to było jak najwięcej osób, żeby ludzie się bardziej
angażowali i się staramy wyciągnąć ludzi z domu. Żeby ludzie mogli
rozwijać swoje pasje teraz, kiedy są na emeryturze, mają czas, bo kiedyś nie
mieli warunków, może nie mieli czasu na realizowanie swoich marzeń. Teraz
mają dobrą okazję, bo te zajęcia wszystkie są bezpłatne. (…) Mamy ponad
200 słuchaczy. Tak samo organizujemy wycieczki krajowe i zagraniczne. Teraz
pojedziemy do Gniezna. Wyjeżdżamy do teatru, do kina, do Filharmonii.
Ludzie są zainteresowani wyjazdami. Jest bardzo dużo chętnych, mimo że
nie są wszystkie wycieczki najtańsze, ale ludzie chcą w starszym wieku
gdzieś pojechać, gdzieś się wyrwać z domu, trochę odreagować od
codziennych problemów. W ratuszu prowadzimy tą galerię, sprowadzamy
artystów nie tylko z Morąga, nie tylko nasze malarki, ale z całego terenu.
Ostatnio mieliśmy panią z Olsztyna. No też współpraca u nas się układa też
bardzo dobrze z biblioteką, burmistrzem domem kultury. No bo oni nam
udostępniają salę, bo wszystko prowadzimy tu, w Domu Kultury. W bibliotece
co wtorek mamy takie spotkania wszystkich słuchaczy, gdzie jest wykład i
na te wykłady sprowadzamy z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego
wykładowców, sprowadzamy jakiegoś lekarza, no takich ciekawych ludzi, by
zainteresować wszystkich słuchaczy.
Towarzystwo Przyjaciół Dzieci prowadzi dwie placówki dla osób z
niepełnosprawnościami, Warsztat Terapii Zajęciowej i Środowiskowy Dom
Samopomocy. I tak naprawdę najwięcej to my korzystamy raczej z kultury z
zewnątrz, bo jeśli chodzi o warsztat, to skupiamy się na aktywizacji
społeczno-zawodowej. Nie zajmujemy się muzyką, śpiewaniem, kiedyś w
warsztacie była grupa taneczna, ale tego nie ma od dawna. Czasami na
nasze jakieś uroczystości przygotowujemy uczestników, żeby się pokazali.
Ostatnio mieliśmy otwartą w bibliotece wystawę zabawek, takich różnych
przedmiotów, które są przeznaczone dla dzieci czy to jako zabawki, czy do
wystroju pokoju dziecięcego. Wychodzimy do kina, korzystamy z sali w
Domu Kultury, biblioteki czy wyjeżdżamy do teatru, chociaż nie za często.
Środowiskowy Dom Samopomocy to jest na innych zasadach działająca
placówka, oni częściej biorą udział w jakichś konkursach tutaj
organizowanych przez Morąski Dom Kultury, plastycznych czy innych. Ale
jako sami dla mieszkańców to w zasadzie nie organizujemy żadnych takich
wydarzeń kulturalnych. Nie wiem, czy wydarzeniem kulturalnym jest nasz
piknik, podczas którego jest zawsze malowanie takiego dużego, wielkiego
obrazu Pod wspólnym niebem. Każdy, kto przyjdzie, może coś do tego
wspólnego obrazu coś dołożyć. Ja tak czuję, że bardziej jesteśmy
odbiorcami w ramach aktywizacji społecznej naszych uczestników, no to ich
wysyłamy na wystawy, jeżeli są organizowane. Na pewno zawsze są w
bibliotece, jeżeli jest to wystawa, czy w tych piwnicach ratuszowych.
Szkoła numer jeden, wcześniej gimnazjum numer jeden. Wspominam o tym,
że to gimnazjum, ponieważ jednym z ważnych elementów naszej
działalności jest realizacja różnego rodzaju projektów finansowanych ze
środków zewnętrznych. I kiedy byliśmy jeszcze gimnazjum udało nam się
współpracować z Uniwersytetem w Białymstoku czy Warmińsko-Mazurskim,
ale cały czas te projekty realizujemy. Rozwijamy szeroko pojęte
kompetencje, kluczowe, miękkie, obywatelskie, społeczne, ale też w ramach
tych projektów realizujemy zadania związane z udzielaniem pomocy
dzieciom nie tylko naszej szkoły, bo też ostatnio prowadzimy taki projekt
międzyszkolny dla dzieci z różnego rodzaju problemami, na przykład w
ramach jednego z projektów odbyła się terapia ręki, zajęcia jakieś
artystyczne, służące właśnie rozwijaniu tych zdolności i sprawności
manualnej, ale też występują elementy tutoringu i mentoringu.
Jeden z ostatnich projektów to projekt po pandemii, pod hasłem
reaktywacji. Dokonywaliśmy takiego odnowienia aktywności dzieci oraz
młodzieży wracającej po pandemii do szkół, czyli integracja na nowo,
funkcjonowanie w tym środowisku.
Reprezentujemy Stowarzyszenie Miłośników Sportów Towarzyskich i
Rekreacji. No ale działamy głównie jako Stowarzyszenie Morąg Aktywnie.
Zakładając to Stowarzyszenie naszym głównym celem było to, aby
propagować takie formy aktywności, które nie znają żadnych barier
finansowych, sprawnościowych i wiekowych. No i jakoś tak nam się to
wszystko fajnie udaje do tej pory realizować. Działamy już 9 lat, mamy
takie główne cykliczne imprezy w ciągu roku. Jest to na przykład wakacyjny
turniej w bule, również walentynkowy turniej darta. Ale także teraz, na
przykład na początku wakacji taki nowy projekt, w którym będziemy
promować takie formy właśnie aktywności, które nie wymagają jakichś
wybitnych nakładów finansowych, ale które pozwolą zainspirować naszych
mieszkańców do aktywnego spędzania wakacyjnego czasu. W ramach tej
swojej działalności współpracujemy z różnymi stowarzyszeniami. Tutaj
myślę, że tak piknik również będziemy wspierać tworząc takie stanowisko
gier i zabaw plenerowych. Ogólnie wspieramy wszędzie tam, gdzie jest to
możliwe. Wszelkiego rodzaju takie przedsięwzięcia czy charytatywne czy
kulturalne. Współpracujemy tutaj z Morąskim Domem Kultury też bardzo
często. Jeżeli tylko jest jakaś impreza plenerowa, a my możemy coś dać od
siebie, wówczas tak też czynimy.
Co rok organizujemy narodowe czytanie. Włączają się w to praktycznie
wszystkie szkoły podstawowe, średnie i mieszkańcy, którzy chcą poczytać.
Robimy to na terenie domu kultury, który nas wspiera organizacyjnie,
wiesza baner, udostępnia nam nagłośnienie. Czyli takie wsparcie bardziej
organizacyjne. Jeżeli chodzi o na przykład Dzień dziecka, który był w
ramach dni rodziny, to też współpracujemy w zakresie organizacji.
Nam się z MDK-iem świetnie współpracuje. Daje nam nagłośnienie, dał nam
dmuchańce na imprezę. O co nie poprosimy pana Andrzeja jest otwarty.
Korzystamy z uprzejmości dyrektora Domu Kultury i korzystamy z dużej
tej sali kinowej. W zasadzie dwa razy w roku. W grudniu organizujemy takie
spotkanie duże z okazji. Międzynarodowego dnia osób z
niepełnosprawnością i drugi raz w maju, gdzie co roku organizujemy Dzień
godności osób z niepełnosprawnością. Tutaj, na alejkach, nam zawsze
dyrektor udostępnia nagłośnienie. No i wspiera nas organizacyjnie. I, co
warte podkreślenia, to zawsze to jest nieodpłatne.
Zawsze możemy liczyć na pomoc pana dyrektora, jak i pracowników.
Korzystamy ze świetlicy wiejskiej jako KGW i mamy też umowę o
partnerstwo tutaj z domem kultury, podpisaną, bez problemu to wszystko
się dzieje. Czy zgłaszamy jakiś problem, czy potrzebujemy jakiejś pomocy,
to zawsze ją otrzymujemy, tak jak i to działa też w odwrotną stronę. Od
nas też zawsze ta pomoc płynie. Wystawiamy się na kiermaszach
wielkanocnych, bożonarodzeniowych, które organizuje też Morąski Dom
Kultury. Czy jeśli zostaniemy poproszeni o jakąś potrawę, czy o darmowy
jakiś posiłek dla dzieci, gdy organizowane są imprezy na alejkach naszych
morąskich, to też zawsze włączamy się, jak tylko możemy, to zawsze
pomagamy. Jest bardzo dobra współpraca. A jeszcze dodam, że co roku też
korzystamy ze sprzętu, który wynajmujemy od Morąskiego Domu Kultury
też za darmo. Czy potrzebujemy barierki, namioty, różnego rodzaju rzeczy
to zawsze chętnie pan dyrektor nam to pożycza.
U nas nie ma takiego pchnięcia tej młodzieży do przodu, żeby ona mogła się
rozwijać. Jak ktoś ucieknie, to ma szanse, jak nie ucieknie, to koniec jest,
zostaje po prostu. Chociaż to też jest taka specyficzna grupa, bo przecież
w bibliotece powstało miejsce dla młodzieży i naprawdę już chyba
zrobiliśmy wszystko, żeby ich przyciągnąć. Nie narzekamy na frekwencję,
ale widać tą błąkającą się młodzież. Dla jednych ta pracownia Orange i dział
dla młodzieży będzie fajnym pomysłem na spędzenie wolnego czasu, no inni
wybierają ławkę w parku. Młodzież nie ma miejsca w mieście, gdzie
mogłabym się spotkać wieczorami czy w sobotę popołudniami.
Swego czasu prowadziliśmy Młodzieżowy Klub Integracji Społecznej i on
przez kilka lat to działał bardzo dobrze, nawet dostaliśmy nagrodę
marszałka za działalność tego klubu. Ale ważną osobą jest zawsze lider.
Jeżeli nie będzie lidera, który będzie umiał dotrzeć do młodzieży, umiał z
nimi się porozumieć, nie na zasadzie, że jestem ja tutaj prowadzący, tylko
będzie umiał się po prostu wtopić razem z nimi, tak się do ich języka
dostosować i zaoferować taki sposób zajęć, który będzie dla nich ciekawy,
to to na pewno nikt nie przyjdzie. Nasz klub już nie działa, bo lider odszedł,
poszedł w innym kierunku. Ja sama jestem tak dumna z pewnych osiągnięć
tego MKIS-u, może nie wszystkich, bo nigdy nie ma tak, że wszystko się uda
i wszyscy, którzy chodzą wyjdą że tak powiem na prostą, ale po prostu do
tej pory ta młodzież to nawet do mnie mówi dzień dobry. Mam ich wśród
znajomych mojej córki, bo ona była wtedy tym prowadzącym. Ona cały czas
z nim jest w kontakcie, wspiera, z bardzo dużą grupą. Ta sama oferta,
jeżeli nie ma takiego człowieka z duszą, to nic mi to nie da. Musi być osoba,
która po prostu pociągnie ten wóz, będzie umiała z młodzieżą rozumieć nie
z pozycji góry, tylko z pozycji partnera.
Przy okazji organizacji naszych różnych imprez, takich skierowanych do
mieszkańców, czyli właśnie ten piknik czy Dzień godności osób z
niepełnosprawnością i mamy tutaj happening, to młodzież, która
przychodzi, ona jest chętna, i to też z domu dziecka przychodzą do nas
osoby, które angażują się jako wolontariusze i to nie znaczy, że jeżeli osoba
nie jest takim spokojnym dzieckiem, to ona nie ma potencjału. Ona ma
potencjał, tylko po prostu trzeba z nią rozmawiać i w jakiś sposób pokazać
jej też profity.
Trzeba próbować. I mówię, że dla mnie to jest naprawdę bardzo trudne,
coraz trudniejsze, bo młodzież coraz bardziej zamyka się właśnie na to
siedzenie w tych komórkach, bo ja uważam, że w każdej szkole powinna być
strefa bez klikania z kanapą. Kto chce porozmawiać, żeby sobie usiadł.
Gdyby było miejsce, gdzie mogliby skorzystać z różnych aktywności, może
oprócz tańca, no bo to za dużo miejsca, ale właśnie gdzie mogliby sobie
zagrać na instrumencie, gdzie mogliby cokolwiek porobić. Może by ktoś
przyszedł, tylko trzeba dać możliwości, no i oczywiście człowieka, który to
ogarnie.
My stworzyliśmy taki dział dla młodzieży Nastka. Daliśmy miejsce, to oni
wtedy tylko i wyłącznie przychodzili, że tak powiem towarzysko posiedzieć
(…) dopóki im nie stworzyliśmy tej pracowni Orange i nie stworzyliśmy
oferty dla nich.
Spotkanie z seniorami
Z rozmowy można wyciągnąć kilka kluczowych wniosków dotyczących
oferty kulturalnej dla seniorów w Morągu oraz ich aktywności w ramach
różnych organizacji i stowarzyszeń.
Bogata oferta kulturalna dla seniorów – Uniwersytet Trzeciego Wieku
oraz inne organizacje, takie jak Polski Związek Emerytów i Polski
Związek Niewidomych, oferują różnorodne zajęcia dla seniorów.
Obejmują one m.in. zajęcia ruchowe (gimnastyka, pływanie, taniec),
zajęcia artystyczne (teatr, malarstwo), a także wyjazdy kulturalne (do
teatrów, oper, na wycieczki).
Integracja społeczna – Seniorzy podkreślają znaczenie integracji oraz
współpracy między różnymi organizacjami. Wspólne działania, takie jak
organizacja wyjazdów, imprez tanecznych czy zawodów sportowych,
przyczyniają się do budowania więzi i wspólnoty wśród osób starszych.
Aktywność kulturalna i twórcza – Uczestnicy rozmowy aktywnie biorą
udział w różnych formach sztuki, takich jak taniec, śpiew czy teatr, co
świadczy o ich chęci do twórczego wyrażania się i kontynuowania pasji
z młodości. Wspomniane były również zespoły folklorystyczne, które
integrują tradycje lokalne z aktywnością kulturalną.
Edukacja i rozwój – Organizacje, takie jak Uniwersytet Trzeciego Wieku,
oferują nie tylko zajęcia rekreacyjne, ale także edukacyjne, takie jak
kursy językowe czy literackie, co sprzyja ciągłemu rozwojowi
osobistemu seniorów.
Problemy z dostępnością i infrastrukturą – Seniorzy wskazują na
potrzebę lepszej organizacji przestrzeni w Morąskim Domu Kultury, co
mogłoby poprawić jakość ich aktywności.
Inicjatywy oddolne – Współpraca z lokalnymi władzami oraz inicjatywy
oddolne są kluczowe dla rozwoju kultury w Morągu. Uczestnicy
rozmowy podkreślają, że wiele działań wynika z inicjatywy samych
seniorów, co wskazuje na ich zaangażowanie i chęć do działania.
Potrzeba dalszego rozwoju – Mimo bogatej oferty, seniorzy wyrażają
chęć do dalszego rozwoju i wzbogacania oferty kulturalnej. Wskazują na
możliwość organizacji nowych wydarzeń, zajęć czy projektów, które
odpowiadałyby na ich potrzeby.
Współpraca między organizacjami – Współpraca pomiędzy różnymi
stowarzyszeniami i instytucjami kultury jest na wysokim poziomie, co
wpływa na jakość oferty i integrację społeczności. Przykłady wspólnych
działań, takich jak organizacja wydarzeń kulturalnych, są dowodem na
skuteczność tej współpracy.
Podsumowując, rozmowa ukazuje dynamiczną i aktywną społeczność
seniorów w Morągu, która korzysta z bogatej oferty kulturalnej,
angażując się w różnorodne działania.
Działalność Uniwersytetu Trzeciego Wieku jest bardzo rozległa. Przede
wszystkim dbamy o zajęcia ruchowe. Jest kilka sekcji tanecznych, pływanie,
gimnastyka, pilates. Co jeszcze? Ćwiczenia na krzesełkach, to jest dla ludzi
w naszym podeszłym wieku jak najbardziej wskazane, pływanie.
Mamy bardziej rozległe zajęcia literackie, języki obce. Jest grupa teatralna,
grupa malarska, grupa historyczna. Żadna taka organizacja nie jest tak
bogata jak Uniwersytet.
A chciałam powiedzieć, że Polski Związek Emerytów czy Polski Związek
Niewidomych czy Uniwersytet Trzeciego Wieku to jesteśmy takim
stowarzyszeniami, które są poplątane, należymy i do UTW i do emerytów i
do Polskiego Związku Niewidomych, także z każdej formy korzystamy. Jak
nie z jednego stowarzyszenia, to z drugiego. Polski Związek emerytów
raczej organizuje wyjazdy i wycieczki. W Polsce i za granicą. Organizuje też
wyjazdy do teatru i do opery do Bydgoszczy. Teraz mamy zaplanowany
wyjazd do Gdyni do Teatru Muzycznego na Quo vadis?.
I też właśnie chciałam tutaj nadmienić, że też Polski Związek Emerytów też
właśnie organizuje takie spotkania, ewentualnie taneczne. Zabawy takie.
(…) no bardzo fajne, naprawdę.
Także te organizacje nasze pozarządowe działają wspólnie, bo nie można
powiedzieć, że my to my, a wy to wy, po prostu łączymy się i wspólnie
organizujemy. Jest pełna integracja.
Tu na blokowiskach graliśmy w dwa ognie, tak, taka zabawa była jak palant.
Pamiętam. Grywało się w podchody. Każdy chyba z nas był harcerzem, albo
zuchem.
Śpiewałam w chórach, no i teraz gdzieś tam kontynuuję to. Potem może
jakaś była taka przerwa na czas pracy zawodowej i jak dzieci jeszcze małe
były no to nie było tyle czasu. I też zawsze gdzieś tam w jakichś zespołach
kiedyś folklorystycznych, a teraz jakieś inne tutaj właśnie w Uniwersytecie
Trzeciego Wieku. Mamy trzy zespoły taneczne i no ja akurat tańczę w dwóch
i jestem przeszczęśliwa.
Mówię szczególnie o tych osobach niepełnosprawnych. Te osoby, które poza
terenem Morąga mieszkają, dla nich to jest duży problem, żeby na przykład
skorzystać z takich imprez czy dojechać na zajęcia. Żeby jakaś pomoc była,
przywieźć czy jakoś tak. No nie wiem, jak to zrobić.
Nam udostępnia swoje pomieszczenie Miejska Biblioteka Publiczna. Tam
mamy piękną salę na spotkania, na słuchanie wykładów. Jest jeszcze kino w
środę.
W ogóle organizacje pozarządowe w naszym mieście mają bardzo dobrą
współpracę z władzami samorządowymi, tak jak i z Domem Kultury oraz
biblioteką. To jest na naprawdę wysokim poziomie ta współpraca.
Jeszcze mamy taką działalność okolicznościową, na przykład rękodzieło.
Przychodzi Wielkanoc, więc zbieramy się na ileś godzin tych zajęć i robimy
kartki świąteczne, stroiki świąteczne. Przychodzi Boże Narodzenie, więc
robimy na temat.
Kawiarnia w MDK
Jak spędza Pan/Pani wolny czas?
Zabawa z dziećmi
Z żoną, dziećmi i psem, jak tylko się da to na świeżym powietrzu, blisko
natury – las, jeziora (zimą również morsowanie). Lubimy też korzystać z
basenu i sauny.
W kinie
Chodzę na gimnastykę i hiphop
Tańczę
Sport, kino
Gram w gry i bawię się z siostrzenicą
O 11.00 oglądamy z przyjaciółkami filmy
W bibliotece, spacerki
Uczę się, gram w grę i tańczę
Tańczę
Z rodziną na wypoczynku, spacerze
Kizomba
Ze znajomymi i rodziną, chodzę do kina
Gram w Scooby Doo
Wychodze na spacery, śpiewam i podróżuję
Gimnastyka
Oglądam film
Spacery, kino, aktywności na świeżym powietrzu
Uprawiam sport,
komputer
Na łonie przyrody, odpoczynek, jazda na rowerze
Czytanie
Uczestnictwo w zajęciach Uniwersytetu Trzeciego Wieku
Basen – pływanie
Relaksuję się w swoim ogrodzie
Wolny czas zazwyczaj spędzam na łonie natury. Relaksuję się nad
wodą, łowię ryby
Czasem spaceruję lub wychodzę ze znajomymi
Podsumowanie:
Spośród respondentów 40% spędza wolny czas z rodziną, angażując
się w różne aktywności, takie jak zabawa z dziećmi, wspólny
wypoczynek, spacery oraz korzystanie z basenu.
Respondenci podkreślają znaczenie kontaktu z naturą, spędzając czas
na świeżym powietrzu, nad wodą, w lesie czy podczas spacerów i jazdy
na rowerze (30%).
Aktywność fizyczna, taka jak gimnastyka, taniec (w tym kizomba i hiphop) oraz inne formy sportu, cieszy się zainteresowaniem wśród 25%
respondentów.
Niektórzy korzystają z czasu wolnego na relaks w ogrodzie,
odpoczynek nad wodą czy morsowanie, co podkreśla ich potrzebę
odprężenia.
Blisko 35% respondentów odwiedza kino, ogląda filmy, a także korzysta
z oferty kulturalnej, takiej jak zajęcia w bibliotece czy Uniwersytecie
Trzeciego Wieku.
Część mieszkańców spędza czas grając w gry komputerowe lub
planszowe, co pokazuje ich zainteresowanie nowoczesnymi formami
rozrywki.
Respondenci wspominają o spędzaniu czasu z przyjaciółmi, co może
obejmować wspólne wyjścia, oglądanie filmów czy inne formy rekreacji.
Podsumowując, mieszkańcy Morąga korzystają z różnorodnych
sposobów na spędzanie wolnego czasu, łącząc aktywności rodzinne,
sportowe, kulturalne oraz relaksacyjne, co świadczy o ich aktywnym
oraz zróżnicowanym stylu życia.
Z czego w mieście i gminie jest Pan/Pani dumna?
Ze spokoju
Otoczenie – lasy, jeziora
Morąska Perła robi robotę
Ale myślę, że powodem do dumy może być to, że wszyscy są tu bardzo
mili, niezależnie, czy to sklep, czy urząd
Z miasta
Z występów
Z występów
Kino, jezioro, ratusz
Jestem dumna z kina
Z kina
Z Eurobabek
Z Markowa i Szpaka
Ze Szpaka
Z MDK-u, kina, z koncertu Stachurskiego
Z kizomby
Z MDK, kina, jeziora, alejek, skateparku i kręgielni
Z krzesła świątecznego
Gimnastyki
Z kościoła
Park miejski, skatepark, ciekawy repertuar kinowy
Z licznych koncertów i atrakcji
Bieg wokół jeziora Narie
Z odrestaurowanego Ratusza
Że istnieje UTW
Z Pałacu Dohnów (odbudowanie i zorganizowanie tam muzeum)
Z czystego miasta, skatepark
Z biblioteki, parku, ładnego napisu Morąg
Podsumowanie:
Mieszkańcy cenią sobie spokój oraz piękno przyrody, w tym lasy oraz
jeziora, które są źródłem radości i relaksu. Są dumni z oferty kulturalnej,
w tym z występów artystycznych, koncertów organizowanych przez
Morąski Dom Kultury (MDK), a także z różnych atrakcji kulturalnych,
które przyciągają mieszkańców.
Mieszkańcy wymieniają różne lokalizacje, które są źródłem dumy, takie
jak kino, ratusz, park miejski, skatepark oraz kręgielnia. W szczególności
doceniane jest odrestaurowanie ratusza oraz działalność lokalnych
instytucji, jak biblioteka.
Ciepło i życzliwość mieszkańców, niezależnie od miejsca, w którym
znajdują się (sklep, urząd), są często podkreślane jako ważny aspekt
lokalnej tożsamości.
Mieszkańcy chwalą różnorodne inicjatywy, takie jak Uniwersytet
Trzeciego Wieku (UTW) oraz wydarzenia sportowe, jak biegi wokół
jeziora Narie.
Wspomniane są także konkretne wydarzenia i postacie, takie jak
Eurobabki czy występy lokalnych artystów, które przyczyniają się do
budowania lokalnej kultury.
Podsumowując, mieszkańcy Morąga są dumni z bogatego otoczenia
naturalnego, lokalnej kultury i aktywności społecznej, co tworzy
pozytywny obraz ich miasta i gminy.
Jakich zna Pan/Pani utalentowanych ludzi z miasta i gminy Morąg?
Kamila Sekulska – instruktorka pole dance, stretchingu i jogi
Szpaku
Pan Piotr
Pan Piotr
Szpaku, Katarzyna Ankudowicz
Jarka Łabudzińskiego, Eurobabki
Szpaku
Szpaku
Katarzyna Ankudowicz
Instruktorów kizumby
Katarzyna Ankudowicz, Szpaku
Raper Szpaku
Agata Świderska
Karol Kowalski
Karol Kowalski
Karol Kowalski
Z imienia i nazwiska nie, ale podziwiam utalentowanych plastyków –
malarzy, którzy wystawiają swoje prace w Ratuszu
Szpaku, zespół Mejk, Katarzyna Ankudowicz
Znani są Mejk i Szpaku
Podsumowanie:
Raper Szpaku: Najczęściej wymienianym utalentowanym artystą jest
raper Szpaku, który cieszy się dużą popularnością i uznaniem wśród
mieszkańców.
Katarzyna Ankudowicz: Instruktorka i artystka, często wspomniana w
kontekście talentów lokalnych, znana z różnych inicjatyw kulturalnych.
Karol Kowalski: Osoba, która została wymieniona wielokrotnie, co
sugeruje, że jest dobrze znana w lokalnej społeczności.
Jarek Łabudziński: Kolejna osoba, która została wskazana jako
utalentowany mieszkaniec Morąga, prawdopodobnie znana ze swojej
działalności artystycznej.
Inni artyści: Mieszkańcy podkreślają również talent lokalnych plastyków,
malarzy, których prace są wystawiane w ratuszu, choć nie podają
konkretnych nazwisk.
Podsumowując, mieszkańcy Morąga wymieniają głównie artystów
związanych z muzyką i kulturą, a także instytucje i grupy, które
przyczyniają się do lokalnego życia kulturalnego.
Tablice
do zbierania pomysłów
W kulturze interesuje mnie …
Nasze polskie tańce i piosenki
Miejsce do muzyki
Zajęcia z szarfą
Taniec nowoczesny
Gimnastyka artystyczna
Szachy dla nastolatków
W jakie działania MDK mógłbym/mogłabym się włączyć?
Zajęcia taneczne – 3 odpowiedzi
Hobby horse
Taniec towarzyski
Zajęcia muzyczne
Robienie kwiatów
Balet
Dłuższy trening tańca towarzyskiego
Kółko teatralne
Zajęcia kulinarne
Chcesz coś zmienić? Masz pomysł? Pomożemy Ci go zrealizować.
Super kino
Akrobatyka – 3 odpowiedzi
Szarfa akrobatyczna
Więcej miejsca na rysunki z kółka plastycznego
Gimnastyka artystyczna
Angielski
Hobby horse
Strefa chillu, kącik do odpoczynku – 3 odpowiedzi
Dzień najlepszego zrobionego kostiumu
Tydzień zagranicznych potraw
Podsumowanie
Zainteresowania kulturalne:
Uczestnicy wyrazili zainteresowanie polskimi tańcami i piosenkami,
wskazując na wartość tradycji.
Muzyka oraz nowoczesne formy tańca, takie jak taniec nowoczesny,
gimnastyka artystyczna, również znalazły się w centrum uwagi.
Zajęcia z szarfą oraz szachy dla nastolatków pokazują różnorodność
zainteresowań.
Działania w MDK:
Wiele osób chciałoby uczestniczyć w zajęciach tanecznych, co sugeruje
silne zainteresowanie tańcem, w tym tańcem towarzyskim i baletem.
Zajęcia muzyczne, kulinarne oraz teatralne również cieszyły się
zainteresowaniem, co świadczy o chęci rozwijania różnych pasji oraz
talentów.
Pomysły na zmiany:
Uczestnicy przedstawili różne pomysły na zmiany, w tym stworzenie
"Super kina" oraz wprowadzenie akrobatyki i szarfy akrobatycznej.
Inicjatywy takie jak więcej miejsca na rysunki z kółka plastycznego oraz
strefa chillu pokazują potrzebę przestrzeni do kreatywności i relaksu.
Propozycje związane z dniem kostiumów oraz tygodniem
zagranicznych potraw wskazują na chęć organizacji wydarzeń
integracyjnych.
Podsumowując, dzieci i młodzież wykazały silne zainteresowanie
różnorodnymi formami aktywności kulturalnej i artystycznej, a ich
pomysły na zmiany odzwierciedlają chęć angażowania się w życie MDK
oraz rozwijania swoich pasji w kreatywny sposób.
Konkurs plastyczny
Konkurs plastyczny dla dzieci „Moje miasto – miasto moich marzeń”
został przeprowadzony w plenerze. Dzieci rysowały na chodnikach i na
terenie naszego wewnętrznego parkingu, rysując swoje własne wizje
miasta w którym żyją i ich najbliższego otoczenia. Znalazły się tam:
szkoła, dom kultury, park wodny, park zabaw, sklep plastyczny, zieleń,
słońce, ptaki i kolorowa tęcza.
Pięcioro uczestników konkursu zostało nagrodzonych za swoje rysunki
i otrzymało nagrody.
Sama aktywność podczas konkursu pozwoliła na zaobserwowanie
dużej chęci rysowania wspólnego w grupie z koleżankami i kolegami.
Zabawa kolorami na dużej powierzchni pozwalała im na rozwinięcie
swoich wizji.
Można wnioskować o dużej potrzebie zabaw i aktywności ruchowej ale
i wyżycia się artystycznego. Rysowanie sprawiło dzieciom dużo radości.
Z rozmów z nimi wynikało, że dostępność jakościowej i atrakcyjnej
oferty dobrej rozrywki skierowanej do ich grup wiekowych jest dla nich
bardzo ważna.
Koncert HIP-HOP
W morąskim Parku Miejskim został zorganizowany w ramach projektu
Dom Kultury+ koncert HIP-HOP skierowane głównie do młodych
mieszkańców Morąga.
Wystąpili w nim zaproszenie goście oraz morąscy raperzy: ADAM
OCHRIN, MARVIN, SZCZEPAN, KUDŁATY, MDS OG oraz PODMAUZ.
Pogoda nas początkowo troszkę postraszyła, ale szybko się rozjaśniło i
publiczność już do końca koncertu bawiła się świetnie. Podczas
koncertu rozdawaliśmy i zbieraliśmy ankiety potrzeb ale i pytaliśmy
młodych ludzi o to, jakie inicjatywy kulturalne zainteresowały by ich w
naszym mieście.
Koncert poprowadził z pełną znajomością tematu morążanin Paweł
Makowski.
Rekomendacje
Zgodnie z badaniami dotyczącymi stanu wspólnot lokalnych w Polsce
(Giza-Poleszczuk, Hausner, 2021), instytucje kultury mogą pełnić
kluczową rolę jako tzw. ‘trzecie miejsca’, wspierające odbudowę
zaufania i poczucia przynależności. Aby tak się stało istotne jest
spełnienie pewnych warunków.
Zwiększenie dostępności informacji
Zidentyfikowano, że 33,2% respondentów nie dociera do informacji
dotyczących wydarzeń organizowanych przez MDK. Stworzenie
bardziej efektywnych kanałów komunikacji, jak newsletter, dedykowana
aplikacja mobilna mogłoby dać mieszkańcom miasta i gminy większy
dostęp do informacji o ofercie kulturalnej.
Dostosowanie oferty do potrzeb mieszkańców
Ankiety wykazały, że warto aktualizować ofertę programową MDK oraz
dostosowywać ją do zainteresowań mieszkańców, takich jak
akrobatyka, taniec nowoczesny czy warsztaty kulinarne. Można
wprowadzić cykliczne badania preferencji, aby na bieżąco reagować na
zmieniające się potrzeby społeczności.
Organizacja wydarzeń integracyjnych
Respondenci wskazali na chęć udziału w wydarzeniach takich jak
koncerty, festyny czy warsztaty. Warto zatem zorganizować cykl imprez
integracyjnych, które będą łączyć różne grupy wiekowe oraz społeczne,
co sprzyja budowaniu wspólnoty.
Możliwość stworzenia przestrzeni dla młodzieży
Młodzież wyraża potrzebę posiadania miejsc do spotkań w swoim
gronie, szczególnie w okresie zimowym. Jednym z pomysłów może być
stworzenie z udziałem młodzieży, strefy chillout w MDK z odpowiednim
wyposażeniem (pufy, stoliki, automaty z przekąskami), co mogłoby
zachęcić młodych ludzi do aktywnego korzystania z oferty kulturalnej.
Inspiracja do wspierania aktywności wolontariackiej
Rozważenie
organizacji
programów
wolontariackich,
które
angażowałyby młodzież w organizację wydarzeń, co nie tylko
pozwoliłoby im na rozwój umiejętności, kompetencji, ale także
zwiększyłoby ich poczucie przynależności do społeczności.
Budowanie współpracy z lokalnymi liderami
Kontynuowanie oraz rozwój współpracy z lokalnymi liderami oraz
organizacjami, może pomóc w tworzeniu oferty kulturalnej
odpowiadającej na potrzeby różnych grup mieszkańców.
Edukacja i warsztaty – potencjalne kierunki rozwoju
W odpowiedzi na zainteresowanie edukacją oraz rozwojem pasji, warto
rozważyć organizację warsztatów dotyczących różnych dziedzin jak np.
informatyka, sztuka, taniec, czy kulinaria. Pozwoli to zainteresować
i przyciągnąć różne grupy wiekowe.
Promowanie lokalnych talentów
Stworzenie przestrzeni do występów lokalnych artystów i zespołów
może sprzyjać większemu zaangażowaniu społeczności w życie
kulturalne oraz budowaniu więzi międzyludzkich. MDK mógłby być
jednym z miejsc wspierających tego typu inicjatywy.
Wykorzystanie przestrzeni publicznych
Warto rozważyć organizację wydarzeń kulturalnych w popularnych
miejscach, takich jak parki czy plaże, co mogłoby przyciągnąć większą
liczbę uczestników i wzbogacić ofertę kulturalną w Morągu.
Monitorowanie potrzeb społeczności
Regularne badania opinii mieszkańców mogłyby stać się stałym
elementem działań MDK, aby na bieżąco dostosowywać ofertę
kulturalną do zmieniających się potrzeb i preferencji społeczności.
Rola współpracy instytucji kultury z samorządem
W procesie rozwoju lokalnego życia kulturalnego niezwykle istotne jest
wzmacnianie sprawczości instytucji kultury, takiej jak Morąski Dom
Kultury – zarówno poprzez budowanie zaufania do jej kompetencji, jak
i tworzenie przestrzeni do samodzielnych inicjatyw. Wspierające
działania ze strony samorządu, takie jak promocja wydarzeń na
poziomie miejskim, włączanie instytucji w ogólne strategie
komunikacyjne gminy czy podkreślanie jej roli w oficjalnym przekazie,
mogą znacząco przyczynić się do budowania jej wizerunku jako
aktywnego i wiarygodnego partnera w procesie animowania lokalnej
kultury.
Realizacja działań kulturalnych, odpowiadających na rzeczywiste
potrzeby mieszkańców, wymaga nie tylko zaangażowania oraz
profesjonalizmu Morąskiego Domu Kultury, lecz także aktywnej
współpracy i systemowego wsparcia ze strony samorządu lokalnego.
Tylko w takim modelu – opartym na partnerskim dialogu oraz
współodpowiedzialności – możliwe jest długofalowe i zrównoważone
budowanie życia kulturalnego w gminie.
Bibliografia
Giza-Poleszczuk, A., Hausner, J. (red.). (2021). Społeczeństwo i rozwój:
diagnozy i strategie. Warszawa: Scholar.
Krajewski, M. (2022). Sztuka w społeczeństwie ryzyka. Socjologia
działań artystycznych. Warszawa: PWN
Krajewski M., Skórzyńska A. (red.) (2017). Diagnoza w kulturze.
Warszawa: Narodowe Centrum Kultury.